1869 թուականի Սեպտեմբերի 19-ին, Կոստանդնուպոլսոյ մէջ ծնաւ Երուանդ Օտեան՝ հայ գրականութեան մեծ երգիծաբանը, սուր աչքով դիտողը, ճշմարտախօսն ու մարդկային հոգիի խորքերը բացայայտող մեծ վարպետը։
Օտեանին համար ծիծաղը երբեք պարզ զուարճանք չէր։ Անոր երգիծանքը հայելի էր, որուն մէջ մարդը կը տեսնէր իր թերութիւնները, հասարակութիւնը՝ իր կեղծ բարքերը, իսկ ժամանակը՝ իր սեփական հակասութիւնները։ Ան կը ծաղրէր կեղծիքը, սնափառութիւնը, շահամոլութիւնը, քաղաքական խաղերը, կեղծ հայրենասիրութիւնն ու այն ամէնը, ինչ մարդուն կը հեռացնէր անկեղծութենէն եւ ճշմարտութենէն։
Օտեանին գրականութիւնը դարձաւ իր ժամանակի կենդանի տարեգրութիւնը։ Անոր հերոսները միայն գեղարուեստական կերպարներ չեն. անոնք մարդիկ են, որոնք կարծես, տարբեր անուններով ու տարբեր ժամանակներու մէջ, տակաւին կը շարունակեն ապրիլ մեր շուրջը։
Երուանդ Օտեանը մեզի կը յիշեցնէ, որ գրողին մեծութիւնը միայն գեղեցիկ գրելուն մէջ չէ։ Երբեմն գրողը այն մարդն է, որ կը համարձակի տեսնել այն, ինչ ուրիշները կը նախընտրեն չնկատել։
Բայց Օտեանը տեսաւ եւ այդ բոլորը վերածեց գրականութեան։
Այսօր կ՚արժէ կրկին բանալ անոր էջերը։ Ոչ միայն ծիծաղելու, այլեւ՝ մեր մէջ մեզ գտնելու համար։
Երուանդ Օտեան՝ https://vlume.com/hye/person/EN-11